2014 08/01

Праваабаронца Валянцін Стэфановіч атрымаў адказы ад уладаў з нагоды зварота ў Канстытуцыйны суд аб дыскрымінацыі беларускамоўных грамадзянаў – фактычна ўсе законы ў краіне сёньня прымаюцца па-расейску, адсутнічае афіцыйны пераклад нарматыўна-праўных актаў на другую дзяржаўную мову, беларускую.

Аднак чыноўнікі ня бачуць у гэтым дыскрымінацыі.

Так, у лісьце з Канстытуцыйнага суду за подпісам начальніка Сакратарыяту А.В. Каравая па сутнасьці няма адказу на асноўнае пытаньне, ці адпавядаюць Канстытуцыі арт.7 Закона “Аб мовах” і арт.54 Закона “Аб нарматыўна-праўных актах”. Пры гэтым у дакумэнце гаворыцца пра тое, што КС неаднаразова разглядаў пытаньні аб роўным выкарыстаньні дзвюх дзяржаўных моваў – у сфэры абслугоўваньня абароту банкаўскіх плястыкавых картак і ў сыстэме дзяржаўнага сацыяльнага страхаваньня, арганізацыі цэнтралізаванага тэставаньня для абітурыентаў, найменьня геаграфічных аб’ектаў.

Вярхоўны суд за подпісам намесьніка старшыні суду А.А. Забары падрыхтаваў наступны адказ: “У адпаведнасьці з арт.17 Канстытуцыі РБ дзяржаўнымі мовамі Рэспублікі Беларусь зьяўляюцца беларуская і расейская мовы. У Асноўным Законе Рэспублікі Беларусь не адзначана абавязацельства выданьня й апублікаваньня актаў дзяржаўных ворганаў Рэспублікі Беларусь на дзвюх дзяржаўных мовах – расейскай і беларускай. Такім чынам, падстаў для ўнясеньня прапановы ў Канстытуцыйны суд РБ аб праверцы адпаведнасьці Канстытуцыі РБ вышэйпералічаных нормаў няма”.

Палата прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу, як паведамлялася раней, таксама ня бачыць падставаў звароту ў Канстытуцыйна суд.

У Савеце рэспублікі прытрымліваюцца той жа пазыцыі, пры гэтым у адказе адзначаецца, што шэрагам артыкулаў Закона “Аб мовах” прадастаўлена магчымасьць выбару беларускай альбо расейскай мовы. Да таго ж, у лісьце са спасылкай на Закон “Аб нарматыўна-праўных актах” падкрэсліваецца, што афіцыйнае апублікаваньне нарматыўна-праўнага акту на іншых мовах дапускаецца толькі пры наяўнасьці ягонага афіцыйнага перакладу на адпаведную мову.

Пры гэтым у Адміністрацыі прэзыдэнта прапаноўваюць скарыстацца перакладам на сайце Нацыянальнага цэнтру праўнай інфармацыі. У адказе за подпісам начальніка галоўнага дзяржаўна-прававога ўпраўленьня Адміністрацыі А.Ф.Мaцельскага гаворыцца, што “банк дадзеных (…) прадугледжвае магчымасьць якаснага перакладу пращных актаў з расейскай мовы на беларускую і наадварот”.

Валянцін Стэфановіч адзначае, што паспрабаваў скарыстацца перакладам на сайце Нацыянальнага цэнтру пращнай інфармацыі і быў непрыемна зьдзіўлены: “Пераклад неахайны, утрымлівае безьліч памылак. Напрыклад, у Выбарчым Кодэксе назва арт. 1 перакладзеная як Дачыненьні, якія рэгулююцца сапраўдным Кодэксам”. У Кодэксе Аб зямлі арт.13 перакладаецца як “Зямельныя ўчасткі, не дзейнікі даваньню ў прыватную ўласнасьць, уласнасьць замежных дзяржаваў, міжнародных арганізацыяў”. У Законе “Аб унясеньні зьменаў ў Кодэкс Рэспублікі Беларусь аб адміністратыўных правапарушэньнях” (ад 14.06.2004 №290-3) можна знайсьці словазлучэньневабяць накладаньне штрафу” (арт.1, датычны зьменаў арт. 23.9 КаАПП). Але ў любым выпадку гэта неафіцыйны пераклад, а я зьвяртаўся ў Канстытуцыйны суд і іншыя дзяржворганы менавіта наконт афіцыйнага выданьня ды перакладу ўсіх нарматыўна-праўных актаў Рэспублікі Беларусь на дзвюх дзяржаўных мовах – беларускай і расейскай”.

Праваабаронца падкрэслівае, што будзе выносіць дадзенае пытаньне на міжнародны ровень – у Камітэт па правах чалавека ААН. Ужо сёньня існуе некалькі прэцэдэнтаў, калі грамадзянам адмаўлялі ў правядзеньні судовага працэсу па-беларуску, спасылаючыся на Закон “Аб мовах”.

*
*
(Паведамленьне, рас.)

Чиновники не видят дискриминации белорусскоязычных в законотворческом процессе

Правозащитник Валентин Стефанович получил ответы от властей по поводу обращения в Конституционный суд о дискриминации белорусскоязычных граждан – фактически все законы в стране принимаются на русском, отсутствует официальный перевод нормативно-правовых актов на второй государственный язык, белорусский. Однако чиновники не видят в этом дискриминации.

Так, в письме из Конституционного суда за подписью начальника Секретариата А.В. Каравая по сути нет ответа на основной вопрос, соответствуют ли Конституции ст.7 Закона “О языках” и ст.54 Закона “О нормативно-правовых актах”. При этом в документе говорится о том, что КС неоднократно рассматривал вопросы о равном использовании двух государственных языков – в сфере обслуживания оборота банковских пластиковых карточек и в системе государственного социального страхования, организации централизованного тестирования для абитуриентов, наименованиях географических объектов.

Верховный суд за подписью заместителя председателя суда А.А.Забаро подготовил следующий ответ: “В соответствии со ст.17 Конституции РБ государственными языками Республики Беларусь являются беларуский и русский языки. В Основном Законе Республики Беларусь не отмечено обязательство издания и опубликования актов государственных органов Республики Беларусь на двух государственных языках – русском и белорусском. Таким образом, оснований для внесения предложения из Конституционный суд РБ о проверке соответствия Конституции РБ вышеперечисленных норм нет”.

Палата представителей Национального собрания, как сообщалось ранее, также не видит оснований обращения в Конституционный суд.

В Совете республики придерживаются той же позиции, при этом в ответе отмечается, что рядом статей Закона “О языках” предоставлена ​​возможность выбора белорусского или русского языка. К тому же, в письме со ссылкой на Закон “О нормативно-правовых актах” подчеркивается, что официальное опубликование нормативно-правового акта на других языках допускается только при наличии его официального перевода на соответствующий язык.

При этом в Администрации президента предлагают воспользоваться переводом на сайте Национального центра правовой информации. В ответе за подписью начальника главного государственно-правового управления Администрации А.Ф.Мательского говорится, что “банк данных (…) предусматривает возможность качественного перевода правовых актов с русского языка на белорусский и наоборот”.

Валентин Стефанович отмечает, что попытался воспользоваться переводом на сайте Национального центра правовой информации и был неприятно удивлен: “Перевод неграмотный, содержит множество ошибок. Например, в Избирательном Кодексе название ст.1 переведено как “Дачыненьні, якія рэгулююцца сапраўдным Кодэксам”. В Кодексе О земле ст.13 переводится как “Зямельныя ўчасткі, не дзейнікі даваньню ў прыватную ўласнасьць, уласнасьць замежных дзяржаваў, міжнародных арганізацыяў”. в Законе “О внесении изменений в Кодекс Республики Беларусь об административных правонарушениях” (от 14.06.2004 № 290-3) можно найти словосочетание вабяць накладаньне штрафу” (ст.1, касающийся изменений ст.23.9 КаАПП). Но в любом случае это неофициальный перевод, а я обращался в Конституционный суд и другие госорганы именно по поводу официального издания и перевода всех нормативно-правовых актов Республики Беларусь на двух государственных языках – белорусском и русском”.

Правозащитник подчеркивает, что будет выносить данный вопрос на международный уровень – в Комитет по правам человека ООН. Уже сегодня существует несколько прецедентов, когда гражданам отказывали в проведении судебного процесса на белорусском языке, ссылаясь на Закон “О языках”.

Паводле spring96.org,
Падрыхтаваў Алесь ЛЕТА,
Беларускі Праўны Партал,
by.prava-by.info

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *


*

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>