2014 20/11

Пад час правядзеньня сваёй 112 сэсіі Камітэт па правах чалавека ААН прыняў новыя Заўвагі агульнага парадку № 35, датычныя арт. 9 Міжнароднага пакту аб грамадзянскіх і палітычных правах: права на свабоду й асабістую недатыкальнасьць.

Працэс прыняцьця Заўвагаў пачаўся зь іхнага абмеркаваньня на 106 сэсіі Камітэту ў кастрычніку 2012 году й заняў 2 гады. Першы праэкт дадзенага агульнага камэнтара быў прадстаўлены Камітэту Джэральдам Л. Нойманам падчас 107 сэсіі, на якой Камітэт пачаў першае чытаньне. Яно было завершанае падчас 110 сэсіі. Пасьля гэтага праэкт Заўвагаў агульнага парадку быў апублікаваны, каб дзяржавы й няўрадавыя арганізацыі маглі прадставіць свае пісьмовыя заўвагі. На 111 сэсіі Камітэту ў ліпені 2014 году пачалося другое чытаньне праэкту, які быў канчаткова прыняты падчас 112-ай сэсіі ў кастрычніку бягучага году.

CCPR - International Covenant on Civil and Political Rights 112 Session (07 Oct 2014 - 31 Oct 2014)

Дадзены агульны камэнтар замяняе аналягічны дакумэнт 1982 году, які складаўся з 4 пунктаў на адной старонцы. У адрозненьне ад яго, новы камэнтар складаецца з 68 пунктаў на 19 старонках. Дадзеныя Заўвагі уключаюць у сябе разьдзелы:

  • Агульнае становішча.
  • Адвольнае затрыманьне і незаконнае ўтрыманьне пад вартай.
  • Апавяшчэньне прычыны арышту і любых крымінальных абвінавачваньняў.
  • Судовы кантроль утрыманьня пад аховай у сувязі з крымінальным абвінавачваньнем.
  • Права на разбіральніцтва справы аб вызваленьні ад незаконнага або адвольнага затрыманьня.
  • Права на кампэнсацыю за незаконны адвольны арышт або ўтрыманьне пад вартай.
  • Адносіны арт. 9 з другімі артыкуламі Пакту.

Паводле праваабаронцы Рамана Кісьляка, у Заўвагах ёсьць спасылкі на 5 беларускіх справаў, разгледжаных па індывідуальных паведамленьнях: Levinov v. Belarus 1812/2008, Marinich v. Belarus 1502/2006, Gavrilin v. Belarus 1342/2005, Smantser v. Belarus 1178/2003, Kovsh v. Belarus 1787/2008.

У апошняй справе Камітэт упершыню пры разглядзе індывідуальных паведамленьняў адзначыў тое, што тэрмін у 48 гадзінаў занадта доўгі для дастаўленьня чалавека, якому прадстаўлены абвінавачваньні, да судьдзяў, каб той вырашыў адносна ягонай меры стрыманьня: пакінуць пад вартай ці адпусьціць пад залог альбо іншае. Дадзеная норма ўжо працяглы час уключана ў заканадаўства суседніх з намі краінаў: Польшчы, Украіны, Летувы, Латвіі, Расеі з прычыны таго, што яны – сябры Рады Эўропы. Але цяпер гэтая норма дзейнічае й на іншыя краіны – удзельнікаў Міжнароднага пакту аб грамадзянскіх і палітычных правах, кажа праваабаронца Раман Кісьляк.

Заўвагі агульнага парадку – гэта па сваёй сутнасьці абагульненьне практыкі. Іх выпрацоўка – адна з кампэтэнцыяў Камітэту, акрамя разгляду пэрыядычных дакладаў дзяржаваў і індывідуальных паведамленьняў.

*
*
(Паведамленьне, рас.)

Комитет по правам человека ООН принял новые Замечания общего порядка № 35

Во время проведения своей 112 сессии Комитет по правам человека ООН принял новые Замечания общего порядка № 35, касающиеся ст. 9 Международного пакта о гражданских и политических правах: право на свободу и личную неприкосновенность.

Процесс принятия Замечаний начался с их обсуждения на 106 сессии Комитета в октябре 2012 года и занял 2 года. Первый проект данного общего комментария был представлен Комитету Джеральд Л. Нойман в ходе 107 сессии, на которой Комитет начал первое чтение. Оно было завершено в ходе 110 сессии. После этого проект Замечаний общего порядка был опубликован, чтобы государства и неправительственные организации могли представить свои письменные замечания. На 111 сессии Комитета в июле 2014 года началось второе чтение проекта, который был окончательно принят в ходе 112-й сессии в октябре текущего года.

Данный общий комментарий заменяет аналогичный документ 1982, который состоял из 4 пунктов на одной странице. В отличие от него, новый комментарий состоит из 68 пунктов на 19 страницах. Данные Примечания включают в себя разделы:

  • Общее положение.
  • Произвольное задержание и незаконное содержание под стражей.
  • Уведомление причины ареста и любых уголовных обвинений.
  • Судовый контроль содержания под охраной в связи с уголовным обвинением.
  • Право на разбирательство дела об освобождении от незаконного или произвольного задержания.
  • Право на компенсацию за незаконный произвольный арест или содержание под стражей.
  •  Отношения ст. 9 с другими статьями Пакта.

По словам правозащитника Романа Кисляка, в примечаниях есть ссылки на 5 белорусских дел, рассмотренных по индивидуальным сообщениям: Levinov v. Belarus 1812/2008, Marinich v. Belarus 1502/2006, Gavrilin v. Belarus 1342/2005, Smantser v. Belarus 1178/2003, Kovsh v. Belarus 1787/2008.

В последнем деле Комитет впервые при рассмотрении индивидуальных сообщений отметил то, что срок в 48 часов слишком длинный для доставления человека, которому представлены обвинения, к судьям, чтобы тот решил относительно его меры пресечения: оставить под стражей или отпустить под залог или другое. Данная норма уже длительное время включено в законодательство соседних с нами стран: Польши, Украины, Литвы, Латвии, России по причине того, что они – члены Совета Европы. Но сейчас эта норма действует и на другие страны – участников Международного пакта о гражданских и политических правах, говорит правозащитник Роман Кисляк.

Замечания общего порядка – это по своей сути обобщение практики. Их выработка – одна из компетенций Комитета, помимо рассмотрения периодических докладов государств и индивидуальных сообщений.

Дадатак:

CCPR/C/GC/35 – Заўвагі агульнага парадку № 35 – Артыкул 9: Свабода і бясьпека чалавека (неадрэдагаваны – варыянт) (PDF, en.)

Падрыхтаваў Алесь ЛЕТА,
Беларускі Праўны Партал,
www.by.prava-by.infa

Цэтлікі: ,

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *


*

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>