2011 09/06
Павал Сапелка, Менск

Павал Сапелка, Менск

Павал Сапелка накіраваў у Канстытуцыйны Суд Рэспублікі Беларусь зварот з нагоды Загаду Міністэрства юстыцыі пра пазачарговую атэстацыю адвакатаў. Ён указвае, што гэты дакумэнт парушае як міжнародныя прававыя нормы, гэтак і палажэньні нацыянальнага заканадаўства. (далей – правапіс першакрыніцы)

Былы адвакат лічыць гэты крок Мінюсту чарговай спробай умяшальніцтва ў дзейнасць незалежнага інстытута адвакатуры й расправы з адвакатамі, якія прыйшліся не да спадобы.

У адпаведнасці з Загадам Міністэрства юстыцыі Рэспублікі Беларусь ад 30 траўня 2011 года № 135, да 5 чэрвеня павінны быць утвораны тэрытарыяльныя атэстацыйныя камісіі з прадстаўнікоў галоўных упраўленняў юстыцыі, органаў адвакацкага самакіравання, дэпутатаў мясцовых Саветаў дэпутатаў, судоў і прадстаўнікоў юрыдычнай навукі.

У сувязі з гэтым у сваім звароце Павел Сапелка адзначае, што паводле дзеючых нормаў заканадаўства “атэстацыю адвакатаў праводзіць атэстацыйная камісія калегіі адвакатаў, якая прызначаецца прызідыумам адпаведнай калегіі адвакатаў. Склад атэстацыйнай камісіі фармуецца з не менш за пяцёх кваліфікаваных адвакатаў, якія маюць стаж працы ў адвакатуры не менш за пяць гадоў і не падлягаюць атэстацыі на дадзены момант”. На гэтым фоне склад атэстацыйных камісій, прапісаны ў Загадзе Мінюста, не вытрымлівае крытыкі.

“Па-першае, усе сябры гэтых камісій за выключэннем адвакатаў наўрад ці ў поўнай меры ўяўляюць усю спецыфіку працы адваката. І я сумняюся, што дзесьці, акрамя Беларусі, ёсць такая форма праверкі адпаведнасці адваката кваліфікацыйным патрабаванням – менавіта сіламі дэпутатаў, суддзяў, работнікаў органа ўпраўлення Міністэрства юстыцыі. Хіба што такое магчыма яшчэ дзесьці ў сярэднеазіяцкіх рэспубліках былога СССР, - адзначае П.Сапелка. – Па-другое, так ці інакш, усе яны звязаныя з органамі ўлады і кіравання і гэта па сутнасці форма ціску на адвакатуру”.

Юрыст падкрэслівае, што ў прынцыпе з’яўленне гэтага Загаду нельга разглядаць інакш як форму ціску на адвакатуру. Гэты інстытут з’яўляецца незалежным паводле азначэння, што выключае ўсялякае ўмяшальніцтва ў яго дзейнасць. Акрамя таго, дадзены Загад супярэчыць розным нарматыўным актам, рэгулюючым адвакацкую дзейнасць, у тым ліку палажэнням Закона “Аб адвакатуры” і Пастанове самога ж Міністэрства юстыцыі “Аб зацверджанні Інструкцыі аб парадку правядзення атэстацыі адвакатаў”. І пра пазачарговую атэстацыю адвакатаў напрамую нідзе не гаворыцца.

“Ужо сам факт узнікнення гэтай ідэі сведчыць пра тое, што, відавочна, Міністэрства юстыцыі хоча нейкім чынам правесці лёгкі перагляд сябраў калегій і напэўна адсеяць тых, хто з нейкіх прычынаў прыйшоўся не да спадобы органам улады і кіравання, а магчыма і судам”, – мяркуе П.Сапелка.

Аднак тут трэба адзначыць, што Указ Прэзідэнта “Аб ліцэнзаванні асобных відаў дзейнасці” напрамую не прадугледжвае ў якасці падставы для пазбаўлення ліцэнзіі непраходжанне атэстацыі.

“Але ўзнікае падазрэнне, што Мінюст будзе шырока трактаваць гэты Указ і нейкім чынам зможа абгрунтаваць адлічэнне тых ці іншых адвакатаў з калегіі альбо пастаноўку пытання пра пазбаўленне іх ліцэнзіі, – перасцерагае П.Сапелка. – А судовая перспектыва абскарджання ўжо зараз зразумелая. Мы мелі магчымасць назіраць гэта на прыкладзе тых адвакатаў, якія ўжо абскарджвалі пазбаўленне ліцэнзіі – безвынікова”.

Мінюст тлумачыць неабходнасць пазачарговай атэстацыі ўсіх адвакатаў Беларусі – з абласных і Мінскай гарадской калегій – мэтамі падвышэння адказнасці і якасці выканання імі прафесійных абавязкаў. Але, напрыклад, для былога адваката відавочныя іншыя мэты:

“Я мяркую, што зараз – пасля таго, як адбыліся вядомыя працэсы па справе 19 снежня, пасля праверак, якія праводзіліся ў калегіях адвакатаў – Міністэрства юстыцыі напэўна хоча, як кажуць, аддаць адвакатам “па заслугах”.

Павел Сапелка не бачыць праблемаў у тым, каб яго зварот быў разгледжаны ў дастаткова кароткія тэрміны. Аднак у любым выпадку юрыст лічыць, што Канстытуцыйны Суд павінен даць ацэнку дадзенаму Загаду Мінюста, інакш гэты Загад можа быць не апошнім у сваім родзе.

*
*
(Паведамленьне, рас.)

В связи с этим в своем обращении Павел Сапелко отмечает, что согласно действующим нормам законодательства “аттестацию адвокатов проводит аттестационная комиссия коллегии адвокатов, назначаемая президиумом соответствующей коллегии адвокатов. Состав аттестационной комиссии формируется из числа не менее пяти квалифицированных адвокатов, имеющих стаж работы в адвокатуре не менее пяти лет и не подлежащих аттестации в данный период”. На этом фоне состав аттестационных комиссий, прописанный в приказе Минюста, не выдерживает критики.

“Во-первых, все члены этих комиссий за исключением адвокатов вряд ли в полной мере представляют всю специфику работы адвоката. И я сомневаюсь, что где-то, кроме Беларуси, есть такая форма проверки соответствия адвоката квалификационным требованиям – именно силами депутатов, судей, работников органа управления Министерства юстиции. Разве что такое возможно еще где-то в среднеазиатских республиках бывшего СССР, - отмечает П.Сапелко. - Во-вторых, так или иначе, все они связаны с органами власти и управления и это, по сути, форма давления на адвокатуру”.

Юрист подчеркивает, что в принципе появление этого Приказа нельзя рассматривать иначе как форму давления на адвокатуру. Этот институт является независимым по определению, что исключает всякое вмешательство в его деятельность. Кроме того, данный Приказ противоречит различным нормативным актам, регулирующим адвокатскую деятельность, в том числе положениям Закона “Об адвокатуре” и Постановлению самого же Министерства юстиции “Об утверждении Инструкции о порядке проведения аттестации адвокатов”. И о внеочередной аттестации адвокатов напрямую нигде не говорится.

“Уже сам факт возникновения этой идеи свидетельствует о том, что, очевидно, Министерство юстиции хочет каким-то образом провести легкий перебор членов коллегий и наверняка отсеять тех, кто с каким-то причинам стал неудобен органам власти и управления, а может быть и судам”, – полагает П.Сапелко.

Однако здесь следует отметить, что Указ Президента “О лицензировании отдельных видов деятельности” напрямую не предусматривает в качестве основания для лишения лицензии непрохождение аттестации.

“Но возникает подозрение, что Минюст будет широко трактовать этот Приказ и каким-то образом сможет обосновать отчисление тех или других адвокатов из коллегии или постановку вопроса о лишении их лицензии, – предостерегает П. Сапелко. - А судебная перспектива обжалования уже сейчас понятна. Мы имели возможность наблюдать это на примере тех адвокатов, которые уже обжаловали лишение лицензии – безрезультатно”.

Минюст объясняет необходимость внеочередной аттестации всех адвокатов Беларуси – из областных и Минской городской коллегий – целями повышения ответственности и качества выполнения ими профессиональных обязанностей. Но, например, для бывшего адвоката очевидны другие цели:

“Я полагаю, что теперь – после того, как прошли известные процессы по делу 19 декабря, после проверок, которые проводились в коллегиях адвокатов – Министерство юстиции наверняка хочет, как говорится, воздать адвокатам “по заслугам”.

Павел Сапелко не видит проблем в том, чтобы его обращение было рассмотрено в достаточно короткие сроки. Однако в любом случае юрист считает, что Конституционный Суд должен дать оценку данному Приказу Минюста, иначе этот Приказ может быть не последним в своем роде.

Павел Сапелко: После процессов по делу 19 декабря Минюст наверняка хочет воздать адвокатам “по заслугам”Павел Сапелко направил в Конституционный Суд Республики Беларусь обращение по поводу приказа Министерства юстиции о внеочередной аттестации адвокатов. Он указывает, что этот документ нарушает и международные правовые нормы и положения национального законодательства. Бывший адвокат считает этот шаг Минюста очередной попыткой вмешательства в деятельность независимого института адвокатуры и расправы с неудобными адвокатами.

В соответствии с Приказом Министерства юстиции Республики Беларусь от 30 мая 2011 № 135, до 5 июня должны быть образованы территориальные аттестационные комиссии из представителей главных управлений юстиции, органов адвокатского самоуправления, депутатов местных Советов депутатов, судов и представителей юридической науки.

ДАДАТАК:

Вытрымкі са звароту Паўла Сапелкі ў Канстытуцыйны Суд Рэспублікі Беларусь

Паводле spring96.org,
Падрыхтаваў Алесь ЛЕТА,
Беларускі Праўны Партал,
by.prava-by.info

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *


*

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>